E-Ticaret Maliyetleri: Komisyon, Kargo ve Kâr Rehberi
Son güncelleme: 22 Haziran 2026
Bir ürünü pazaryerinde 500 ₺'ye satmak, cebinize 500 ₺ girmesi anlamına gelmez. Satış fiyatının üzerinde göründüğü kadar yüksek bir kâr bırakmamasının nedeni, araya giren onlarca maliyet kalemidir: komisyon, hizmet bedeli, kargo, KDV, iade ve reklam. Bu rehberde bir e-ticaret satışının arkasındaki tüm gider kalemlerini tek tek açıklıyor, pazaryeri komisyonlarının nasıl işlediğini, kargo desisinin nasıl hesaplandığını ve elinizde kalan net kârı adım adım bir örnekle nasıl bulacağınızı sade bir dille anlatıyoruz.
E-ticarette maliyet kalemleri nelerdir?
Bir online satışın kârlılığını doğru ölçmek için, satış fiyatından düşülmesi gereken kalemleri eksiksiz listelemek gerekir. Çoğu acemi satıcının hatası, yalnızca ürün maliyetini hesaba katıp komisyon ve kargoyu unutmasıdır. Temel gider kalemleri şunlardır:
- Ürün maliyeti: Ürünü tedarikçiden alış ya da üretim maliyetiniz. Tüm hesabın başlangıç noktasıdır.
- Pazaryeri komisyonu: Trendyol, Hepsiburada, Amazon gibi platformların her satıştan aldığı yüzdesel kesinti. Kategoriye göre değişir.
- Kargo bedeli: Ürünün desisine ve ağırlığına bağlı olarak değişen gönderim ücreti.
- Hizmet / işlem bedeli: Platformların ödeme altyapısı, müşteri hizmetleri ve sipariş yönetimi için aldığı sabit ya da yüzdesel ek ücret.
- Reklam ve pazarlama: Sponsorlu ürün, indirim kuponu ve kampanya katkı payları gibi satışı artırmak için yapılan harcamalar.
- İade ve değişim: İade edilen ürünlerin geri kargo maliyeti ve yeniden satılamayan ürün kaybı; sektörde gizli ama önemli bir gider kalemidir.
Bu kalemlere ek olarak paketleme malzemesi, muhasebe ve depo gibi sabit giderler de bulunur. Tüm kalemleri görmeden satış fiyatı belirlemek, kârlı sandığınız bir üründen aslında zarar etmenize yol açabilir.
Pazaryeri komisyon oranları
Pazaryeri komisyonu, e-ticarette en büyük değişken gider kalemidir. Komisyon sabit değildir; ürünün yer aldığı kategoriye göre belirlenir. Genel olarak düşük marjlı elektronik kategorilerinde komisyon düşük, yüksek marjlı kozmetik, takı ve aksesuar gibi kategorilerde ise yüksek tutulur. Aşağıdaki tablo, başlıca pazaryerlerinde rastlanan yaklaşık komisyon aralıklarını özetler:
| Kategori (örnek) | Yaklaşık komisyon aralığı |
|---|---|
| Elektronik / bilgisayar | %6 – %14 |
| Giyim ve moda | %15 – %22 |
| Ev ve yaşam | %12 – %20 |
| Kozmetik, takı, aksesuar | %18 – %30 |
Bu oranlar yalnızca bir fikir vermek içindir; her platformda ve her alt kategoride komisyon farklılık gösterir ve kampanya dönemlerinde, satıcı performansına göre değişebilir. Ayrıca komisyonun üzerine genellikle tüm kategorilerde geçerli sabit bir hizmet/işlem bedeli (ör. %3,49 civarı bir oran ya da sipariş başına sabit bir tutar) eklenir. Güncel ve kesin oranları her zaman ilgili platformun satıcı panelinden teyit etmelisiniz. Belirli bir satış için net komisyon yükünü hızlıca görmek isterseniz e-ticaret komisyon hesaplama aracını kullanabilirsiniz.
Kargo ve desi maliyeti
Kargo firmaları bir paketin ücretini yalnızca tartıdaki ağırlığına göre belirlemez; çünkü hafif ama hacimli bir koli (örneğin bir yastık) araçta ağır bir parça kadar yer kaplar. Bu nedenle desi denilen hacimsel ağırlık birimi kullanılır. Yurt içi gönderiler için desi şu formülle hesaplanır:
Desi = (En × Boy × Yükseklik) ÷ 3000
Ölçüler santimetre cinsindendir. 3000 sayısı, 1 desinin yaklaşık 3 kilograma eşdeğer kabul edilmesinden gelir.
Örneğin 30 × 20 × 15 cm ölçülerindeki bir kutunun desisi (30 × 20 × 15) ÷ 3000 = 3 desi'dir. Kargo firmaları paketin fiziksel ağırlığı (kg) ile desi değerini karşılaştırır ve hangisi büyükse ücreti ona göre belirler. Yani 2 kg gelen ama 3 desi olan bir paket, 3 desi üzerinden faturalanır. Bu yüzden ürünü gereksiz büyük kutuya koymak, doğrudan kargo maliyetinizi artırır. Pazaryerlerinde kargo bedeli çoğu zaman satıcıdan kesilir; bazı kampanyalarda belirli bir tutarın üzerindeki siparişlerde kargo ücretsiz olarak sunulur ve bu fark da satıcının maliyetine yansır. Paketinizin desisini ve dolayısıyla kargo baremini önceden görmek için desi hesaplama aracını kullanabilirsiniz.
KDV'nin akışı: hesaplanan, indirilecek, ödenecek
Katma Değer Vergisi (KDV) çoğu satıcının kafasını karıştıran bir kalemdir; çünkü satış fiyatının içindeymiş gibi görünür ama aslında devlete aktarılan bir tutardır. KDV'nin mantığı, verginin yalnızca son tüketicinin üzerinde kalmasını sağlamaktır. Üç temel kavram vardır:
- Hesaplanan KDV: Müşterinizden tahsil ettiğiniz, satış fiyatının içindeki KDV.
- İndirilecek KDV: Ürünü tedarikçiden alırken, kargo ve diğer giderler için ödediğiniz KDV.
- Ödenecek KDV: Hesaplanan KDV − İndirilecek KDV. Aradaki fark, beyan döneminde vergi dairesine ödenir.
Pratikte bunun anlamı şudur: KDV sizin kârınız değildir. Müşteriden aldığınız KDV'den, alış sırasında ödediğiniz KDV'yi düşüp kalanı devlete yatırırsınız. Bu yüzden kâr hesabını yaparken tutarları KDV hariç (vergisiz net) bazda karşılaştırmak en sağlıklısıdır. Pazaryeri komisyonu da genellikle ürünün fiyatı üzerinden hesaplanır ve komisyon tutarının üzerine ayrıca KDV eklenebilir.
Net kâr nasıl hesaplanır? Adım adım örnek
Net kâr, en basit haliyle satış fiyatından tüm maliyetlerin çıkarılmasıyla bulunur. Bir örnekle ilerleyelim: KDV dahil 600 ₺'ye sattığınız, ürün maliyeti 250 ₺ olan ve %18 komisyon uygulanan bir ürünü düşünelim. Kargo 4 desi ve diyelim ki 90 ₺, hizmet bedeli 11 ₺ ve paketleme 5 ₺ olsun:
- Satış fiyatı: 600,00 ₺
- (−) Ürün maliyeti: 250,00 ₺
- (−) Komisyon (600 × %18): 108,00 ₺
- (−) Kargo bedeli: 90,00 ₺
- (−) Hizmet / işlem bedeli: 11,00 ₺
- (−) Paketleme: 5,00 ₺
- Yaklaşık kâr: 600 − 250 − 108 − 90 − 11 − 5 = 136,00 ₺
Bu örnekte ürün başına yaklaşık 136 ₺ kalır; ancak buradan KDV yükümlülüğü ve varsa reklam gideri ile iade kaybının da düşülmesi gerekir. İadeler özellikle önemlidir: her 10 satıştan 1'i iade ediliyorsa, o iadenin kargo ve işlem maliyeti diğer 9 satışın kârından karşılanır. Bu nedenle gerçek net kâr, tek bir satışın değil, iade oranı da dahil edilmiş ortalama bir hesabın sonucudur. Kârınızın satış fiyatına ya da maliyete oranını görmek için kâr marjı hesaplama aracından yararlanabilirsiniz.
Doğru fiyatlandırma nasıl yapılır?
Sağlıklı bir fiyatlandırma, satış fiyatını maliyetlerden geriye doğru kurmakla başlar. Yani "rakip ne veriyorsa ben de o" demek yerine, önce hedeflediğiniz net kârı belirleyip üzerine tüm maliyet kalemlerini ekleyerek tabandaki satış fiyatına ulaşırsınız. Şu sırayı izlemek faydalıdır:
- Ürün maliyetinizi, paketleme ve ortalama iade payını da ekleyerek gerçekçi şekilde belirleyin.
- Satılacağı kategorinin komisyon oranını ve hizmet bedelini öğrenin; komisyon yüzdesel olduğu için satış fiyatı yükseldikçe tutar olarak büyür.
- Kargo maliyetini ürünün gerçek desisine göre hesaplayın; mümkünse koli boyutunu küçülterek desiyi düşürün.
- Hedef kâr marjınızı ekleyip oluşan fiyatı rakiplerle kıyaslayın. Fiyat rekabetçi değilse, kâr yerine maliyetleri düşürmenin yollarını arayın.
Tüm bu kalemleri tek bir çatı altında deneyip satış fiyatınızı belirlemek için fiyatlandırma aracını kullanabilirsiniz. Bir kez doğru kurulmuş bir fiyat şablonu, her yeni ürün için aynı disiplini tekrarlamanızı kolaylaştırır.
Sık sorulan sorular
Pazaryeri komisyonu satış fiyatının tamamından mı kesilir?
Genellikle ürünün satış fiyatı üzerinden hesaplanır ve komisyon tutarının üzerine ayrıca KDV eklenebilir. Bazı platformlarda komisyon, alıcının ödediği toplam tutar (kargo dahil) üzerinden alınabilir. Doğru oranı her zaman ilgili platformun satıcı panelinden teyit edin.
Kargo ücreti neden ağırlığa göre değil desiye göre belirleniyor?
Kargo firmaları araçtaki yeri de bir maliyet olarak görür. Hafif ama büyük paketler de yer kapladığından, fiziksel ağırlık ile desi karşılaştırılır ve hangisi büyükse ücret ona göre belirlenir.
KDV kârımın bir parçası mı?
Hayır. Müşteriden tahsil ettiğiniz KDV size ait değildir; alışta ödediğiniz KDV ile mahsuplaşıp kalanı devlete ödersiniz. Kâr hesabını bu yüzden KDV hariç tutarlar üzerinden yapmak en doğrusudur.
İade oranını fiyata nasıl yansıtmalıyım?
Ortalama iade oranınızı bir maliyet kalemi gibi düşünün. Örneğin %10 iade oranınız varsa, her satışa küçük bir "iade payı" ekleyerek fiyatlandırma yapmak, iadelerden kaynaklanan kaybı dengeler.
Kaynaklar: Başlıca pazaryerlerinin (Trendyol, Hepsiburada, Amazon Türkiye vb.) kamuya açık komisyon ve kargo politikaları ile Gelir İdaresi Başkanlığı'nın KDV mevzuatı esas alınmıştır. Oranlar kategori, kampanya ve dönem bazında değişebilir.
Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır; mali veya hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Komisyon oranları, kargo ücretleri ve KDV uygulamaları platformlara ve döneme göre değişebilir; güncel bilgiler için resmî kaynakları ve satıcı panellerini teyit ediniz.